Uroczystości upamiętnienia 80. rocznicy zestrzelenia przez Niemców alianckiego samolotu Liberator EW250 L

W niedzielę, 20 października 2024 r., w Kocinie odbyły się uroczystości upamiętniające załogę ciężkiego bombowca Liberator B24J z 34 Dywizjonu SAAF/RAF, niosącą pomoc walczącej Polsce w 1944 roku.

Uroczystości upamiętniające tamte tragiczne wydarzenia rozpoczęły się Mszą Świętą w kościele pw. św. Barbary w Kocinie, którą odprawił ks. Wojciech Michalski.

Po nabożeństwie licznie zgromadzeni uczestnicy oraz zaproszeni goście, w tym poczty sztandarowe, przy akompaniamencie Orkiestry Dętej z Kociny pod batutą Pana Stanisława Kosiary, udali się pod poświęcony ofiarom tragedii pomnik.

Obchody rozpoczęły się od odśpiewania Pieśni Reprezentacyjnej Wojska Polskiego „Pierwsza Brygada”. Następnie prowadząca uroczystość, Beata Adamczyk – Dyrektor Samorządowej Instytucji Kultury, poprosiła o zabranie głosu Pana Sławomira Kowalczyka – Burmistrza Miasta i Gminy Opatowiec.

Burmistrz w swoim przemówieniu podkreślił odwagę i poświęcenie alianckich lotników, którzy wiedząc o niebezpieczeństwach misji, zdecydowali się nieść pomoc polskiemu Państwu Podziemnemu. Przypomniał, że Liberator B24J, którym lecieli, był jednym z największych bombowców II wojny światowej, niemal pozbawionym uzbrojenia, co czyniło go łatwym celem dla niemieckich myśliwców. Burmistrz opisał dramatyczny lot z bazy w Brindisi we Włoszech, który zakończył się tragicznie, gdy samolot został trafiony w okolicach Tarnowa i rozbił się na polach Kociny i Krzczonowa. Wymienił także imiennie wszystkich lotników, którzy lecieli Liberatorem.

Burmistrz wspomniał również o związanych z Kociną postaciach: ks. Franciszku Plucie, rodzinie Hirszfeldów (prof. Ludwik, prof. Hanna) oraz ich córce Marysi, która jest pochowana na tutejszym cmentarzu. Zaznaczył także, że są to postacie, o których również warto pamiętać.

Uroczystości w Kocinie są symbolicznym przypomnieniem o tragicznych losach załogi Liberatora i niezwykłej postawie mieszkańców w obliczu wojennych dramatów – co w swej wypowiedzi podkreślił Burmistrz.

Obchody uświetniły swoją obecnością Poczty Sztandarowe: jednostki OSP z Kociny wraz z Druhem Tadeuszem Nurem –  Komendantem Gminnym OSP, jednostki OSP z Opatowca, jednostki OSP z Chwalibogowic, jednostki OSP z Krzczonowa, jednostki OSP z Ksan, jednostki OSP z Senisławic, 106 Dywizji Piechoty AK – Koło Miechów, Związku Strzeleckiego „Niepodległość” im. generała Bronisława Kwiatkowskiego, Szkoły Podstawowej im. Lotników Alianckich w Ostrowie, Szkoły Podstawowej im. Marszałka Józefa Piłsudskiego w Opatowcu, Szkoły Podstawowej im. Jana Pszczoły Wojnara w Krzczonowie oraz Związku Harcerstwa Polskiego w Opatowcu.

Następnie Burmistrz przywitał zebranych gości, w tym: przedstawicieli władz samorządowych, kombatantów, delegacje służb mundurowych oraz mieszkańców Kociny i okolicznych miejscowości. Wyraził wdzięczność za ich obecność i podkreślił znaczenie wspólnego kultywowania pamięci o bohaterach, którzy oddali życie, niosąc pomoc walczącej Polsce.

Obecni byli: Pan Tomasz Nowak – Przewodniczący Rady Miejskiej w Opatowcu wraz z Radnymi; Pan Łukasz Marzec – Sekretarz Miasta i Gminy Opatowiec, a zarazem Radny Powiatu Kazimierskiego; Pani Anna Klimaszewska-Luty – Skarbnik Miasta i Gminy Opatowiec; Pan Marek Pluta – Członek Zarządu Powiatu Kazimierskiego; Radni Powiatu Kazimierskiego: Pani Beata Stępień, Pan Jarosław Miszczyk, Pan Marek Pikulski; Pani Lucyna Tułak – Dyrektor Zespołu Szkolno-Przedszkolnego w Krzczonowie; Pan Tomasz Paluch – Dyrektor Zespołu Szkolno-Przedszkolnego w Opatowcu; Pan Jarosław Naporowski – Kierownik Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w Opatowcu; nauczyciele z terenu gminy Opatowiec; pracownicy Urzędu Miasta i Gminy w Opatowcu; Sołtysi z terenu gminy Opatowiec z Sołtysem Kociny, a zarazem Radnym Rady Miejskiej Panem Mateuszem Jańcem; KGW z Kociny wraz z Przewodniczącą Panią Małgorzatą Bątkowską; Klub Seniora z Kociny.

Przybyli goście: Pan Krzysztof Lipiec – Poseł na Sejm RP, Pan Michał Skotnicki – Wicewojewoda Świętokrzyski, Pani Anita Koniusz – Członek Zarządu Województwa Świętokrzyskiego, Pan Jan Nowak – Starosta Powiatu Kazimierskiego, Pan Marek Juszczyk – Burmistrz Miasta i Gminy Skalbmierz, Pan Leszek Śmiech – Przewodniczący Rady Miejskiej w Skalbmierzu, młodszy inspektor Jacek Grudzień – Komendant Policji w Kazimierzy Wielkiej, por. Paweł Pasternak z Wojskowego Centrum Rekrutacji w Busku-Zdroju, kpt. Marcin Oziębło – Komendant Państwowej Straży Pożarnej w Kazimierzy Wielkiej, Pani Elżbieta Szczęsna-Kusak – Przedstawiciel Świętokrzyskiego Kuratora Oświaty – starszy wizytator, prof. Monika Stankiewicz-Kopeć – Prorektor do spraw studenckich Uniwersytetu Ignatium w Krakowie, prof. Grzegorz Lewicki z Uniwersytetu Jagiellońskiego w Krakowie, Pan  Hubert Przybyszewski, Pani Anna Kowalczyk – Prezes Stowarzyszenia na Rzecz Rozwoju Gminy Opatowiec, Pani Anna Kotyza – Dyrektor Szkoły Podstawowej im. Lotników Alianckich w Ostrowie wraz z delegacją.

W uroczystości wzięli udział członkowie komitetu budowy pomnika w Kocinie, Panowie Stanisław i Adam Jarkiewicz oraz Marian Gruszka z Krzczonowa.

Przybyły liczne delegacje stowarzyszeń patriotycznych. Obecna była Delegacja Stowarzyszenia Żołnierzy Armii Krajowej Inspektoratu „Maria” 106 Dywizji Piechoty w Krakowie w składzie: Prezes Ryszard Chećko – syn żołnierza AK ps. „Żuk”, Pani Teresa Eckardt – córka żołnierza AK „Fałat”, Pani Józefa Miszczyk – córka żołnierza AK ps. „Lemis”, Pani Urszula Frąckowiak – córka ppor. Mieczysława Jańca ps. „Lot”, Pan Jacek Janiec – syn „Lota”; Delegacja Zrzeszenia „Wolność i Niezawisłość Obszaru Południowego” w Krakowie w składzie: Pani Jadwiga Ostafin – córka Józefa Ostafina, członka II Zarządu „WiN” zamordowanego przez władze Polski „Ludowej”, Pani Małgorzata Janiec – Prezes Zarządu „WiN”– córka żołnierza AK ps. „Klim”, Pan Jerzy Wojciech Bukowski – syn żołnierza AK ps. ,,Sztandar”; Delegacja Koła AK w Kazimierzy Wielkiej z Panem Józefem Belskim, Pani Barbara Ziernicka reprezentująca Związek Inwalidów Wojennych w Krakowie, Pan Dominik Kościelny – ekspert i pasjonat lotnictwa, Pan Robert Springwald reprezentujący Muzeum Armii Krajowej im. gen. Augusta Emila Fieldorfa ,,Nila” w Krakowie, Pan Marcin Florek – Dyrektor Muzeum Ziemi Miechowskiej, Pan Wojciech Pengiel – Dyrektor Specjalnego Ośrodka Szkolno-Wychowawczego w Zagorzycach (powiat Miechowski), Pan Jerzy Basiaga – Prezes Fundacji „Osądź mnie Boże”.

Po części oficjalnej liczne delegacje złożyły przy pomniku wiązanki kwiatów oraz zapaliły znicze.
Przy pomniku wartę honorową pełnili żołnierze ze Związku Strzeleckiego „Niepodległość” im. generała Bronisława Kwiatkowskiego pod dowództwem płk. Zbigniewa Cieśniarskiego.

Uroczystości patriotyczne zakończył występ słowno-muzyczny wykonany przez uczniów ze Szkoły Podstawowej w Krzczonowie i w Opatowcu, przygotowanych przez Pana Wiesława Tomala oraz występ uczestników Klubu Seniora z Kociny.

Dziękujemy Pocztom Sztandarowym, Harcerzom wraz z opiekunami: Panią Alicją Witkoś-Kłos i Panią Małgorzatą Woźniak. Dziękujemy również za nagłośnienie Panu Adrianowi Szumilasowi.

Beata Adamczyk